Wie wilt er een Koning zijn?

Onze overtuigexpert Daan Welling legt uit hoe de koning overtuigd en hoe niet – en hoe je daar als jongere je voordeel mee kan doen.

Misschien is dit niet de sterkste opening van een column ooit, maar ik raad je eerst aan om met aandacht naar de persoonlijke boodschap van de Koning hierboven te kijken. Zet aan. Kijk in alle rust naar de details – dat kan ook makkelijk, want de Koning spreekt statig en langzaam. Let op de lichaamshouding van hem en zijn vrouw. Op de manier waarop hij zijn woorden zwaarte meegeeft.

Opgelet? Nu, de vraag van deze column: wat doet de koning goed? En wat doet hij fout? En wat kun jíj daarvan leren?

In het boek De Koning kan je niet spelen” past oud-Kamerlid én acteur Boris van der Ham de wetten van het toneel toe op de politiek. Zijn belangrijkste les uit de titel: niet hoe de Koning zélf zich gedraagt, maar hoe iedereen om zich heen gedraagt, is belangrijk als je de Koning speelt. Als jíj heel erg belangrijk doet, dan kom je over als een clown. Maar als mensen om je heen doen alsof je belangrijk bent, dán ben je een koning.

De Koning zélf heeft deze wet goed begrepen. De hele setting communiceert twee dingen: ik ben statig. En ik heb iets heel ergs gedaan. Kijk bijvoorbeeld al naar de prachtige kamer waar hij zit. Aan de nette sobere kleding. En kijk dan vooral naar hoe Koningin Máxima de camera en hem aankijkt. Met een mix van soberheid, verdriet, en compassie.

Hoe word jij een Koning?

Wat kun jij nu met deze tip? Moet je een Paleis afhuren voor je volgende speech, en je vriend(in) vragen of ze haar ernstige koppie op kan zetten? Natuurlijk hoeven wij in het dagelijks leven geen Koning te spelen. Maar we spelen wel verschillende rollen in ons leven. En in elke rol communiceren wij wat anders. Denk aan het begrip code switching. Dat betekent zoveel als dat je je taal veranderd aan de hand van met wie je praat: dé Surinaams-Nederlandse jongen van de straat gebruikt straattaal met zijn matties, en switcht naar formeel Nederlands bij zijn stage op een advocatenkantoor. Het begrip heeft bekendheid gekregen vanuit de minderheidsculturen van de VS, maar eigenlijk doet iedereen aan code switchen. Zo ook bijvoorbeeld mijn Oost-Brabantse moeder, die moeiteloos switcht tussen ABN bij ons thuis en plat Brabants met haar zussen.

Code switching kan je soms onbewust doen, maar je kan het ook bewust in je voordeel omzetten. Denk na voordat je een speech geeft: wie is mijn publiek? wat zijn hun verwachtingen? Wat is de setting? En hoe maak ik daar het meest gebruik van?

Wil je wel een koning zijn?

Nu klinkt bovenstaande tip ook als een oproep om je te assimileren. Moet je als jongere meedoen aan de grote-mensenwereld om serieus genomen te worden? Natuurlijk niet! Het is namelijk ook zo dat als je té veel probeert je een stijl aan te meten die de jouwe is, dat dit backfired. En dan zie je er toch weer uit alsof iemand die een koning probeert te zijn, in plaats van iemand die een koning ís.

Als je als Minister-President het imago hebt niet vlot te zijn, gaat skateboarden je niet helpen.

Maar er is nog een andere reden dat je terughoudend wilt zijn in je aanpassen aan de ander. En dat is dat je verschillende publieken wilt kunnen aanspreken. Als jongere is het nu juist je kracht dat jíj je vrienden kan bereiken. Niet voor niets geven reclamemaatschappijen bakken met geld uit aan sluikreclame via influencers of sporthelden. Nike wordt namelijk echt niet cooler als zij hun CEO in kicksen neerzetten in plaats van Lionel Messi.

Door verschillende communicatiestijlen te gebruiken, bereik je dus meer mensen. En hier kan de koning misschien nog iets leren. Op social media gingen namelijk nogal wat verontwaardigde memes rond. De Koning die ‘het gewone volk’ wel even zou uitleggen vanuit zijn dure paleis dat hij een gedeelte van zijn miljoenensalaris niet mocht gebruiken om een privévliegtuig naar zijn optrekje in Griekenland te pakken. Daar bereik je toch niemand mee?

Dit is ook het lastige van de Koning zijn, in plaats van de Koning spelen. Hij zit in zo’n strak keurslijf dat hij zich niet makkelijk een andere communicatiestijl aan kan meten. Misschien zou hij wel dolgraag de Haagse Willy van Lucky TV willen zijn. Maar om het instituut te beschermen moet hij plechtig blijven praten. En dat valt niet bij iedereen altijd in even goede aarde. En daar gaat de Koning dus in de fout: door té formeel, afstandelijk, en rijk te blijven, connect hij niet met zijn doelgroep.

In 2017 mochten Willy en Max nog wél naar Zuid-Europa.

Welke tip halen we hier dan uit? Word geen Koning: leer jezelf op verschillende manieren te presenteren. Kom een keer gevat uit de hoek, en wees daarna bloedserieus.

En vind je het lastig om altijd te weten welke verwachtingen je publiek heeft, zeker in het multiculturele Nederland? Dan bieden wij ook een interculturele communicatietraining aan.